Muzykalia cysterskie
Opactwie Cystersów w Krzeszowie było miejscem, gdzie znaleźć można w licznych muzykaliach, odgłosy minionej świetności kultury muzycznej, jaka tworzona była w tym szczególnym miejscu. W muzykaliach można m.in. znaleźć odpisy wszystkich dzieł sakralnych Wolfganga Amadeusza Mozarta, ale oprócz nich także typowe kompozycje tworzone na potrzeby klasztoru i sprawowanego tam kultu: Litanie do Świętego Józefa, Msze i Offertoria Amandusa Ivanschitza, Stephana Sailera czy Eustachiusa Wagnera.
Kultura muzyczna, zwłaszcza za czasów opata Bernarda Rosy (1660-1696), została podniesiona na wysoki poziom w czasie liturgii i nabożeństw, celebrowanych w krzeszowskich kościołach. Z jednej strony był to tradycyjny śpiew gregoriański, a z drugiej strony wprowadzano nowe tendencje muzyczne w postaci wielogłosu, realizowane jako zarówno muzyka kościelna wokalno-instrumentalna, jak i również muzyka instrumentalna czy wręcz koncertująca, zwłaszcza w XVIII wieku. Dlatego muzykalia krzeszowskie można podzielić na dwie grupy: przeznaczone do liturgii i wykonywane poza liturgią.
Można w nich znaleźć zarówno utwory wykorzystywane w nabożeństwach adoracyjnych Najświętszego Sakramentu, w kulcie pasyjnym czy Praskiego Jezulatka (Praskiego Dzieciątka), a także wiele kompozycji maryjnych i ku czci świętych m.in. św. Józefa, św. Jana Nepomucena, św. Jadwigi i czternastu Wspomożycieli. Są to kompozycje rodzimych kompozytorów, którymi byli cystersi, a także przez kompozytorów obcego pochodzenia. Na tak rozwiniętą kulturę muzyczną pozwalało nie tylko istnienie kapeli z różnego rodzaju muzykami, jak i organy wybudowane w latach 1632-1736 przez śląskiego organ-mistrza Michaela Englera w kościele sanktuaryjnym oraz organy w kościele brackim pw. św. Józefa, prawdopodobnie przeniesione z kościoła z czeskiego klasztoru w Brzewnowie.
Szersze informacje o dziedzictwie muzycznym w Krzeszowie można znaleźć m.in. u Mateusza Rusowicza (czytaj tutaj), y (czytaj tutaj) czy Łukasza Kutrowskiego (czytaj tutaj).
Informacje szczegółowe o zdygitalizowanych 766 muzykaliach pocysterskich znajdziesz tutaj